Tổng quan về ngành Công Nghiệp Bán Dẫn tại Việt Nam

Tổng quan về ngành công nghiệp bán dẫn tại Việt Nam

Ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu năm 2024 đạt doanh số 627 tỷ USD, vượt các dự báo trước đó. Đà tăng trưởng này sẽ tiếp tục với doanh số năm 2025 dự kiến đạt 697 tỷ USD, lập kỷ lục mới và hướng tới đạt 1.000 tỷ USD vào năm 2030.

Tại Việt Nam, ngành bán dẫn đang bước vào thời kỳ chuyển mình. Các tập đoàn công nghệ hàng đầu như Samsung, Amkor, NVIDIA, Qualcomm chọn Việt Nam làm điểm đến chiến lược. Các doanh nghiệp trong nước như Viettel cũng đang đẩy mạnh thiết kế vi mạch. Đây là thời điểm vàng để Việt Nam tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến 2050, Việt Nam sẽ tham gia tất cả các công đoạn của chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu: Thiết kế, chế tạo, đóng gói, kiểm định. Statista dự báo thị trường bán dẫn Việt Nam đạt doanh thu 24,46 tỷ USD vào năm 2025, tăng trưởng trung bình 13,73%/ năm và hướng tới quy mô 46,54 tỷ USD vào năm 2030.

Từ năm 2020 đến năm 2024, mạch tích hợp (IC) tiếp tục thống trị thị trường và cho thấy xu hướng tăng khi chiếm 81% doanh thu năm 2020 lên 85% tổng thị trường vào cuối năm 2024. Trong khi IC được ứng dụng rộng rãi trong nhiều ngành công nghiệp khác nhau, bao gồm thiết bị điện tử, ô tô, chăm sóc sức khỏe, v.v., các thành phần bán dẫn khác như quang điện tử, bán dẫn rời rạc và cảm biến & bộ truyền động vẫn còn hạn chế trong sử dụng. Do đó, doanh thu thị trường cho các thành phần này vẫn ở mức thấp, chỉ chiếm 15% tổng thị trường vào năm 2024, với ít biến động trong giai đoạn này.

Người chơi chính trong ngành

Ngành công nghiệp bán dẫn được chia thành ba giai đoạn chính: thiết kế và nghiên cứu, sản xuất và lắp ráp–thử nghiệm–đóng gói. Nhìn chung, thị trường bán dẫn của Việt Nam phần lớn do các công ty quốc tế thúc đẩy, chủ yếu hoạt động ở giai đoạn thiết kế và nghiên cứu. Ngược lại, các phân khúc sản xuất và lắp ráp–thử nghiệm–đóng gói chỉ có một số lượng hạn chế các công ty tham gia. Sự tham gia trong nước của Việt Nam vào ngành này vẫn còn rất ít, với các công ty trong nước chủ yếu tham gia vào thiết kế và nghiên cứu, trong khi thiếu khả năng tham gia vào các quy trình sản xuất và lắp ráp.

Về mặt thiết kế và nghiên cứu, có rất nhiều công ty đang hoạt động trong lĩnh vực này, chủ yếu đặt tại các thành phố lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Trong khi hầu hết các công ty này đều là công ty nước ngoài, đến từ các quốc gia như Nhật Bản, Đức, Trung Quốc, Hàn Quốc và Hoa Kỳ, Việt Nam cũng có một đại diện trong nước là FPT Semiconductor. Công ty hoạt động trong giai đoạn này tập trung vào phát triển chipset và thiết bị điện tử.

Ngược lại, phân khúc sản xuất hiện đang do các công ty từ các quốc gia có ngành công nghiệp bán dẫn mạnh, như Samsung và Hana Micron từ Hàn Quốc, và Micro Commercial Components từ Trung Quốc thống trị. Các cơ sở sản xuất này chủ yếu nằm trong các khu công nghiệp lớn, sản xuất các sản phẩm bán dẫn chính như bảng mạch in, mạch tích hợp và linh kiện bán dẫn.

Các giai đoạn lắp ráp – thử nghiệm – đóng gói có xu hướng tương tự với các đại diện đến từ Hoa Kỳ như Amkor và Intel. Các sản phẩm chính là linh kiện điện tử, chipset và các sản phẩm công nghệ nội bộ khác.

Một số công ty hoạt động trong ngành bán dẫn tại Việt Nam

Động thái đầu tư vào ngành công nghiệp bán dẫn

Đầu tư vào ngành bán dẫn của Việt Nam chủ yếu được thúc đẩy bởi các doanh nghiệp tư nhân và các tập đoàn nước ngoài lớn, với số vốn lên tới hàng triệu đô la. Tuy nhiên, đến cuối năm 2021, cùng với sự suy thoái kinh tế, thị trường bắt đầu chậm lại. Intel là công ty đầu tiên tuyên bố sẽ không theo đuổi các khoản đầu tư mới sau khi đã đầu tư hơn 1 tỷ đô la vào cuối năm 2021. Samsung nhanh chóng theo dõi một năm sau đó, không cho thấy hoạt động đầu tư nào nữa sau khi phân bổ khoảng 900 triệu đô la Mỹ để mở rộng sản xuất.

Tuy nhiên, nền kinh tế Việt Nam đã nhanh chóng phục hồi, cùng với các sáng kiến của chính phủ nhằm phát triển hơn nữa ngành công nghiệp bán dẫn. Bắt đầu từ năm 2024, thị trường đã lấy lại đà tăng trưởng, thu hút hàng loạt khoản đầu tư từ các công ty lớn trên toàn cầu.

Một số dự án đầu tư bán dẫn lớn tại Việt Nam giai đoạn 2025 - 2030

Sáng kiến của Chính phủ nhằm Dphát triển ngành công nghiệp bán dẫn

Chính phủ đã đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp bán dẫn, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm toàn cầu quan trọng trong ngành.

Chính sách của Việt Nam nhằm thúc đẩy hơn nữa Ngành công nghiệp bán dẫn

Nguồn: Cổng thông tin điện tử Chính phủ Việt Nam